بازی‌درمانی

رازهای بازی‌درمانی

یکی از استادان بازی‌درمانی می‌گوید: «زمانی که من در رشته بازی‌درمانی تحصیل کردم، استادانم در مورد رابطه والدین و فرزند صحبت نمی‌کردند، جز اینکه والدین را برای مشکلات کودکان مقصر بدانند. در عوض، تمرکز بر رابطه درمانگر و کودک بود. درمانگر جادوی خود را در مطب خود انجام می‌داد و والدین در اتاق انتظار منتظر می‌ماندند. من از این موضوع ناراحت بودم. به نظر من لازم بود والدین رازهای بازی‌درمانی را بدانند و در زندگی روزانه فرزند خود اجرا کنند.

تا این که خودم پدر شدم و متوجه شدم حتی با وجود منابع زیاد و پیشینه روانشناسی، فرزندپروری به طرز شگفت‌آوری سخت است. من به عنوان یک پدر نیاز داشتم راه خود را برای نزدیکی و ارتباط با فرزندم پیدا کنم. بنابراین در محل کار، تمرین بازی‌درمانی را که شامل جلسات فردی بود، تغییر دادم. درعوض، با خانواده‌ها روی زمین نشستم و به آن‌ها در ارتباط با خانواده سرزنده و روش‌های حل مسائل خانوادگی آموزش دادم.

همچنین برخی از اصول بنیادی بازی‌درمانی را آموزش دادم. زیرا اعتقاد داشتم هر چند والدین درمانگر فرزندان خود نیستند، اما اصول و نگرش بازی‌درمانی برای هر والدی بسیار مفید است. در این مقاله به برخی از این نکات می‌پردازیم:

بازی زبان دوران کودکی است

بازی‌درمانگران به دنیای کودکان می‌پیوندند: آن‌ها روی زمین می‌نشینند و بازی می‌کنند یا در فعالیت‌های مورد علاقه کودک مانند بسکتبال، موسیقی یا یک بازی ویدیویی شرکت می‌کنند. آن‌ها به کودکان اجازه رهبری می‌دهند. والدین می توانند از این تجربه، پیوستن به کودکان را بیاموزند. ما اغلب می‌خواهیم در مورد مسائل خود با فرزندان صحبت کنیم (و صحبت کنیم و صحبت کنیم) و وقتی آنها علاقه‌ای به صحبت کردن یا گوش دادن ندارند، ناامید می‌شویم.

بازی تمام جنبه‌های کودک را درگیر می‌کند: جسم و حرکت، حواس، تخیل، احساسات، زبان، فکر و ارتباط اجتماعی. در نتیجه بازی بهترین روشی است که کودکان از طریق آن یاد می‌گیرند. به این ترتیب، بازی فرآیند طبیعی درمان را فعال می‌کند.

بازی‌درمانی

احساسات خوب و بد وجود ندارد

ما بازی‌درمانگران، ابتدا درمان بزرگسالان را مطالعه کردیم. نکته مهم این است که سرکوب احساسات در دوران کودکی اغلب در بزرگسالی اثرات منفی دارد. این نکته به من کمک کرد که اهمیت استقبال از احساسات کودکان را درک کنم.

متأسفانه، بسیاری از والدین زمان و انرژی زیادی را برای متوقف کردن یا تغییر دادن احساسات فرزندان خود صرف می‌کنند. ممکن است به شکل «اگر گریه کنی، تو را می‌زنم» یا «اگر گریه نکنی. یک کلوچه به تو می‌دهم» باشد، که در هر صورت، باعث فروکش احساسات می‌شود. درسی کلیدی که والدین می‌توانند از بازی‌درمانگران بیاموزند این است که هر احساسی بخش مهمی از ارتباط است و تنها کاری که ما باید درباره آن انجام دهیم گوش دادن است. احساساتی که مشاهده و تایید شده‌اند به طور طبیعی به سمت تکامل جریان پیدا می‌کنند.

بچه‌ها یا والدین خوب و بد وجود ندارند

خانواده‌ها ممکن است به سادگی غرق یکی از مشکلات کودک شوند. یکی از رازهای بازی‌درمانی این است که مشکل هر چقدر بزرگ یا طولانی‌مدت باشد، هرگز تمام ماجرا نیست. همیشه نقاط قوت، موفقیت و رشد وجود دارد.

همه والدین و همه فرزندان سزاوار شفقت هستند. بازی‌درمانگران به والدین احترام می‌گذارند و والدین را شکست‌خورده نمی‌دانند، حتی اگر کودک بدرفتاری کند یا والدین با مشکل مواجه شوند. بازی‌درمانگرهای خوب کل کودک را می‌بینند، نه فقط یک مشکل را.

مشاهده، ابزاری قدرتمند است

راز دیگر بازی‌درمانی این است که مشاهده دقیق فقط برای ارزیابی نیست، بلکه مشاهده دقیق خود درمان است. وقتی کسی شاهد احساسات و نیازهای کودک است، کودک احساس می‌کند دیده و شناخته شده است. این درمان تا زمانی است که مشاهده بدون قضاوت یا انتقاد انجام شود.

ما به عنوان والدین می‌توانیم خودمان را نیز مشاهده کنیم. می‌توانیم سؤالاتی را که بازی‌درمانگران اغلب از والدین می‌پرسند از خود بپرسیم: زندگی شما در سنی که اکنون فرزندتان است، چگونه بود؟ چه خاطراتی از مدرسه دارید؟ والدین شما چگونه خشم و سایر احساسات را ابراز می‌کردند؟

کلمه «بدرفتاری» مناسب نیست

بازی‌درمانگران هرگز به عبارت «بدرفتاری» فکر نمی‌کنند. درعوض، ما به دنبال احساسات، نیازها و خواسته‌هایی می‌گردیم که رفتار کودک را هدایت می‌کنند. اگر شما به عنوان والدین فقط به رفتار پاسخ دهید، مهم‌ترین جنبه مشکل را از دست خواهید داد. اگر به دنبال اعتبار دادن به احساسات کودک یا برآوردن نیازهای او باشید، رفتار مشکل‌دار اغلب خود به خود حل می‌شود.

یکی دیگر از دلایلی که نباید به کودک برچسب «بدرفتار» زد، این است که این کار تنبیه را منطقی جلوه می‌دهد. اگر مانند بازی‌درمانگران مشکلات را مشاهده کنیم، با همدلی و ارتباط پاسخ خواهیم داد، نه با تنبیه و کنترل.

بازی‌درمانی

نکاتی برای اجرای اصول بازی‌درمانی در منزل:

  • برای بازی وقت بگذارید. زمان زیاد!
  • کیفیت زمان بازی نیز مهم است. باید کیفیت توجه والدین به کودک در حد مطلوب باشد، یعنی حضور داشته باشید، مشتاق باشید، گوشی را زمین بگذارید و نشان دهید بازی را دوست دارید. شما بازی می‌کنید زیرا فرزندتان را دوست دارید.
  • اجازه دهید کودکان نقش قدرتمندتری در بازی داشته باشند. بازی مکانی عالی برای کودکان است تا قدرت را در زندگی خود تجربه کنند. اجازه دهید اتفاقات را رقم بزنند، تصمیم بگیرند و کنترل داشته باشند.
  • از راهنمایی کودکان پیروی کنید. آنها کارشناسان بازی هستند،‌ بگذارید کارگردان باشند. مایل به ایفای نقش حمایتی باشید اما هر بار که بازی می‌کنید، درس یا مهارتی آموزش ندهید.
  • با تشک و بالش به جای میزهای شیشه‌ای و عتیقه‌های قیمتی، محیطی مناسب برای بازی ایجاد کنید.
  • بچگانه رفتار کنید. از صداهای خنده‌دار استفاده کنید و چهره‌های خنده‌دار بسازید. خود را زمین بیندازید و نگران این که چطور دیده می‌شوید، نباشید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *